Ledenbrief

Venlo, 26 juni 2026   Nieuwe Versie wegens wijziging programma  –  9 augustus 2026

Beste Leden,

De lente van dit jaar was weer bijzonder. Het was, gemiddeld gezien, de warmste lente sinds het begin van de metingen. Het is duidelijk dat er een klimaatverandering actief is. We doen er alles aan om zo weinig mogelijk fossiele brandstoffen te gebruiken. Velen van ons hebben zonnepanelen op het dak van hun woning, vaak verrijkt met accu’s en zijn zo duurzaam bezig. Helaas zijn er vaak protesten tegen de bouw van windturbines of zonneparken. Wij begrijpen dat protest niet.

Wij beginnen met ons programma dit jaar één week eerder en wel op vrijdag 18 september. Dat is dit jaar de Eigen Leden Avond. Verder is het, zoals gewoonlijk weer de laatste vrijdag van de maand, behalve de lezing voor de Kerst en de lezing rond Pasen. Deze zijn één week vervroegd. Op 12 augustus hebben we in ons land een bijna totale zonsverduistering. Voor Venlo is het eerste contact om 19h17m en staat de zon op een hoogte van 15°. Om 20h11m is het maximum en is de zon voor bijna 90% bedekt. Dan staat de zon nog maar op een hoogte van 7°. Vrij uitzicht op de horizon is dus noodzaak. De zon gaat om 21h onder en dan is de zonsverduistering bijna voorbij. Het laatste contact zien we niet want dan staat de zon net helemaal onder de horizon.

WAARSCHUWING: Kijk nooit met een telescoop of verrekijker direct naar de zon, hiervoor is een goed objectief-zonnefilter nodig. Gebruik nooit oculair-zonnefilters. Als deze knappen door de hitte krijg je onmiddellijk een ernstig oogletsel. Ook niet met het ongewapende oog naar de zon kijken. Dit geeft een zeer ernstig oogletsel (BLINDHEID!)

Het kan in deze maand niet op, want twee weken later, op 28 augustus hebben we een bijna totale maansverduistering. Maar deze is helaas diep in de nacht, of beter in de vroege ochtend. Het eerste contact met de kernschaduw is om 4h34m; dan staat de maan op een hoogte van ruim 16° in het westen.  Om 5h15 is de maan voor ca. 50% verduisterd en staat zij op ruim 11° boven de horizon. Op dat moment staat de zon nog 12° onder de horizon en begint de schemering. De maximale verduistering van 93% is niet volledig; dit is om 6h13m, maar dan staat de maan nog slechts op 4° boven de horizon. De schemering is dan in volle gang, omdat de zon nog maar 5° onder de horizon staat. Gelukkig aan de andere kant van de horizon in het oosten, waardoor het best mee zal vallen om de maximaal verduisterde maan te zien.

Heel bijzonder is ook de nacht van 27 op 28 oktober, dan schampt de bijna volle maan door de Plejaden, ook wel het Zevengesternte genoemd. Het begint om half twee en om drie uur zijn de Plejaden al verlaten. Dat is met het blote oog moeilijk waarneembaar, maar het kan wel met een verrekijker of een telescoop met een gezichtsveld van meer dan 1°.

Activiteiten in het seizoen 2026-2027

Dit jaar is het ons weer gelukt om een aantal sprekers te vinden die ons een interessante lezing, vergezeld van mooie PowerPoint beelden ten gehore wilt brengen. We kregen op onze vraag ook afzeggingen en in die gevallen moesten we een alternatief zoeken. Gelukkig resulteerde dit allemaal toch in een interessant pakket aan lezingen.

De traditionele Eigen Leden Avond is dit seizoen niet in december maar al op 18 september. Dit omdat de oorspronkelijk geplande bijeenkomst op verzoek van de spreker is verschoven en wel naar 18 december.

Op deze Eigen Leden Avond wordt de avond verzorgd door Jan Meulstee met het onderwerp “Waarom is het ’s nachts donker?” en de Wim van Enckevort met het onderwerp “Fractale dimensies: hoe lang is de kust van Californië?” Er zal beslist nog wat tijd over zijn dat leden korte presentaties geven over hun nieuwste resultaten zoals de zonsverduistering, Perseïden of mooie opnamen met hun nieuwste equipment.

Op 30 oktober, de gebruikelijke laatste vrijdag van de maand is er een lezing van Jan Janssens met de titel Ruimteweer: Hoe, waarom, en de zonnestorm van 19 januari 2026.

Op 27 november volgt een lezing over Het Noorderlicht, gehouden door Prof. dr. Paul Koenraad.

Op 18 december is er een lezing over de HERA-missie die wordt verzorgd door Dr. Michel van Pelt over de ruimtesonde HERA die nu op koers is naar het planetoïdenpaar Didymos en Dimorphos.  Deze is dus niet op de laatste vrijdag van de maand maar zoals gebruikelijk de week vóór de Kerst.

Het nieuwe jaar 2027 beginnen we op 29 januari met een lezing van Prof. Dr. Herma Cuppen. De titel van de lezing is Interstellair ijs als moleculenfabriek.

Op 26 februari hebben we een lezing van Ir. Felix Bettonvil over de bouw van de Extra Large Telescope in Chili. Hij is als projectmanager betrokken bij ontwikkeling van instrumentarium voor de bouw van de grootste telescoop ooit, de E-ELT in Chili en geeft dan aan ons met veel detail uitleg.

Het officiële lezingengedeelte wordt op 19 maart afgesloten door Drs Niek de Kort, voormalig voorzitter van de KNVWS, met een lezing over Meteorieten. Deze lezing is extra vroeg in verband met het Paasfeest.

Het seizoen 2026-2027 wordt afgesloten met een Eigen Leden Avond op 30 april. Op deze Eigen Leden Avond wordt niet alleen de algemene ledenvergadering gehouden, maar vindt ook de verkiezing van de twee Foto’s van het Seizoen 2026-2027 plaats. Je kunt nu al beginnen, want de opnames moeten gemaakt zijn in de periode van 1 mei 2026 tot en met 15 april 2027. En natuurlijk zijn presentaties door eigen leden ook welkom.

De winnende astro-foto van 2025-2026, de Andromendanevel van Peter Oomen

Beschrijving van de lezingen is naar de leden gegaan

Andere Issues

Fotowedstrijd

Net als in het vorige seizoen houden we weer de traditionele fotowedstrijd. We kennen wederom twee categorieën: opnames van astronomische objecten en foto’s van weerkundige fenomenen. De opnames moeten gemaakt zijn in de periode van 1 mei 2026 tot en met 15 april 2027. De foto’s kunnen in de week van 19 – 25 april 2027 ingezonden worden; maximaal twee foto’s per categorie per lid. Tijdens de Eigen Leden Avond op 30 april wordt via schriftelijke stemming de winnaar van iedere categorie gekozen. Stuur niet te vlug in, maar wacht bij voorkeur tot de week van inzending. Dan heb je zelf ook alle tijd om uit te zoeken wat naar jouw mening je mooiste foto’s zijn. Veel succes.

De winnende Meteo-foto van 2025-2026, een bijzondere wolkenpartij door Joost Geeraedts.

De nacht van de nacht

Op zaterdag 24 oktober is het de Nacht van de Nacht. In die nacht wordt de klok één uur teruggezet en hebben we de dag erna weer wintertijd. Bij goed weer kunnen leden, als ze daar belangstelling voor hebben, zich aanmelden om geïnteresseerden bij hen thuis een blik door hun telescoop te vergunnen. Dit is een individuele activiteit en wordt dus niet georganiseerd door onze vereniging, maar we sturen wel de adressen en tijdstippen per e-mail naar onze leden. Op onze website noemen we deze mogelijkheid ook, maar publiceren dan alleen de woonplaats van de waarnemer en kunnen belangstellenden via de verenigingsmail het adres aanvragen. Belangrijk is om je aansprakelijkheidsverzekering te raadplegen of deze eventuele aanspraken dekt. Vaak is het wezenlijk dat een dergelijke activiteit op het eigen domein moet worden gehouden om voor dekking in aanmerking te komen. Checken is dus erg belangrijk!

De bijna volle maan (na 2 dagen) staat al aan de hemel als het donker wordt. Dat betekent dat we geen echte donkere nacht hebben. De planeet Saturnus zal te zien zijn, maar de beroemde ring is nu erg smal. De ring is daarom moeilijk herkenbaar met een kleine telescoop, maar door een grotere is hij goed te zien. Zo ook zijn grote maan Titan.  Vrij laag aan de oostelijke horizon is al met een kleine telescoop de planeet Uranus te vinden. Met een helderheid van 5,6 zal hij opvallen door zijn blauwe kleur. Ook de planeet Neptunus is dan te vinden. Deze heeft een helderheid van 7,8.  Beide planeten zijn schijnbaar erg klein en kunnen gemakkelijk voor een ster worden aangezien.

Nevels en spiraalnevels zullen minder goed te zien zijn, maar sterrenhopen des te beter. Ook mooi is een dubbelster waarvan de kleur van de componenten verschillend is.

Uitleen van instrumenten

De vereniging heeft een aantal instrumenten in bezit die ter beschikking staan voor uitleen. Dit zijn twee 140 mm Maksutov-Cassegrain telescopen, een 80 mm en een 90 mm refractor, beide op een parallactische montering, drie astronomische binoculairen: 14×100, een 11×80 en, heel bijzonder, een apochromatisch exemplaar 20×80 met zenitspiegel. Voorts is er een stabiele parallactische montering. Deze laatste is geschikt voor een korte lenzentelescoop tot 10 cm opening of een spiegeltelescoop tot maximaal 20 cm. Voor overdag beschikt de vereniging over een kleine LUNT 35 Hα kijker (zonder statief) voor waarneming van protuberansen op de zon. Bij deze kijker krijg je vooraf een korte uitleg omdat deze telescoop toch iets anders werkt dan alle andere telescopen. Dit geldt ook voor de PST (Hα zonnekijker) van 40 mm die zonder statief beschikbaar is, maar goed past op een degelijk fotostatief. Bij alle telescopen zijn oculairen aanwezig.

De OMC-140, 140 mm Maksutov-Cassegrain Telescoop

Een aanvraag tot lenen kan bij het bestuur worden ingediend. Dit kan gewoon door een mailtje te sturen naar info@astrovenlo.nl; wie zich het eerst meldt is het eerste aan de beurt. Als er een wachtlijst is of ontstaat, kan de afgesproken leentermijn worden verkort om andere leden ook een kans te geven. 

Lenen is gratis, maar er wordt wel een borgsom gevraagd.

Waarnemingen doen bij ……

Als je een keer bij een van onze leden waarnemingen wilt doen, dan kan dat. Dit zijn natuurlijk meestal waarnemingen ’s avonds. Ook overdag is het mogelijk, want een aantal leden heeft een heuse zonnekijker. Stuur een mail naar info@astrovenlo.nl met het object dat je wilt waarnemen en wij sturen dat door naar leden die daartoe de gelegenheid geven.

Ledenwerving

We zijn best tevreden met het aantal leden dat onze vereniging telt. Maar het zou fijn zijn als we extra leden kunnen bijschrijven. Daarom hebben we een actie dat als iemand zich aanmeldt als lid en de contributie overmaakt voor het jaar 2027 hij gratis voor de rest van het lopende jaar 2026 volwaardig lid is.  Meer details staan in het hoofdstukje over de contributies.

Facebook

We hebben een account op Facebook: “Astro Venlo”: www.facebook.com/groups/669637039755017 . Deze kan iedereen inzien, maar alleen leden kunnen daar berichten of foto’s op plaatsen. Dus eerst aanmelden als je dat wil. 

Sterrengids 2027

Ook dit jaar kan in september weer de sterrengids voor 2027 besteld worden. De exacte prijs is nog niet bekend maar zal ca. € 25,00 zijn. Meer details volgen in de convocatie van de lezing in september.

Contributies en andere betalingen 

De contributies voor 2027 zijn:

Ouder dan 21 jaar: € 50,00 (€ 65,00*)

Gezinslid-lid: € 5,00 (hoofdlid moet ouder zijn dan 21 jaar)

Voor jongeren, jonger dan 21 jaar, geldt een lagere contributie van € 25,00.

Indien een nieuw lid zich aanmeldt in de periode van september tot december en de volledige contributie voor 2025 betaalt is hij/zij voor de rest van het lopende jaar gratis volwaardig lid.

* Convocaties worden standaard per e-mail verstuurd. Wil je de convocaties en het jaarprogramma per post ontvangen dan dien je € 15,00 extra over te maken i.v.m. kopieer- en vooral de hoge portokosten.

Betalingen, zoals contributie, aanschaf sterrengids, en andere zaken geschieden bij voorkeur contant tijdens de pauze van de voordrachten bij Peter Oomen.

Het kan ook per bank: NL30 INGB 0002 2571 55 t.n.v. Ned Ver voor Weer- en Sterrenkunde . Contant heeft de voorkeur vanwege de hoge boekingskosten bij de ING-bank.

Donaties zijn vanzelfsprekend van harte welkom!

Locatie en informatie

De locatie van alle voordrachten is in het zalencentrum “Het Nieuwe Baken”, Grote Kerkstraat 17 te Venlo, ingang via de Brouwersplaats; de aanvangstijd is normaliter 19.30 uur, tenzij anders vermeld. Let svp op de blauwe parkeerzones in de buurt van het zaaltje! Bij het straatparkeren is dit vrij vanaf 19h00. Voor parkeren in de parkeergarage en achter een slagboom geldt altijd het lokale parkeertarief. Bedenk dat, als je vóor 19h parkeert bij het gebied Rosarium je het dure dagtarief moet betalen.

Bij vragen of opmerkingen kun je contact opnemen via email: info@astrovenlo.nl 

Het is natuurlijk ook mogelijk om onze website te raadplegen: www.astrovenlo.nl. Leden die mooie sterrenkundige of weerkundige foto’s hebben gemaakt kunnen die voor weergave op de website insturen naar info@astrovenlo.nl.

Heel graag tot ziens op de eerste en nog liever op vele andere bijeenkomsten. Ken je iemand met interesse voor weer- en sterrenkunde, neem hem/haar mee! Iedereen is welkom voor een kennismakingsbezoek. Na twee lezingen, kan de bezoeker besluiten om lid te worden om voortaan toegang tot de bijeenkomsten te hebben. 

Namens het bestuur,

Hay Rutten                                                         Wim van Enckevort

voorzitter                                                           secretaris